ASEAN Mutual Recognition Arrangement on Engineering Services: Information Cognition and Readiness of One Group of Thai Engineers วชรพงศ์ ดีวงษ์ 1 และ ณรงค์ เหลองบุตรนาค2
ข้อตกลงยอมรับร่วมของอาเซียนด้านการบริการวิชาชีพวิศวกรรม :
การรู้ข้อมูล และสภาพความพร้อมของวศวกรไทยกลุ่มหนึ่ง
ASEAN Mutual Recognition Arrangement on Engineering Services: Information Cognition and Readiness of One Group of Thai Engineers วชร▇▇▇▇ ▇▇▇▇▇▇ 1 และ ▇▇▇▇▇ เห▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇2
Watcharapong Deewong and ▇▇▇▇▇▇ ▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇
1นกศึกษา▇▇▇▇▇▇▇▇▇ ▇▇▇วิชาวิศวกรรมโยธา คณะวิศวกรรมศาสตร์ มหา▇▇▇▇▇ลยขอนแก่น Email: ▇▇▇▇▇▇▇@▇▇▇▇▇.▇▇▇.▇▇.▇▇
2 ภาควิชาวิศวกรรมโยธา คณะวิศวกรรมศาสตร์ มหา▇▇▇▇▇ลยขอนแก่น Email: ▇▇▇▇▇▇▇@▇▇▇.▇▇.▇▇
บทคดย่อ
การวิจยเชิง▇▇▇▇▇▇▇▇▇มีวตถุประสงคเพ่ือ 1) ศึกษาการรู้ ข้อมูลเก่ียวกับข้อตกลงยอมรับร่วมของอาเซียนด้านการ บริการวิชาชีพวิศวกรรมของวิศวกรไทย และ 2) ศึกษาสภาพ ความพร้อมของวิศวกรไทยในการรับมือกับข้อตกลง ฯ ดังกล่าว โดยเลือกกลุ่มตัวอย่างแบบเจาะจง (proposive sampling) เป็ นวิศวกรผเ้ ขาร่วมสัมมนากบสมาคมวิศวกรที่ ปรึกษาแห่งประเทศไทย เร่ือง “โอกาสวิศวกรที่ปรึกษาเพื่อ กาวสู่ประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน ปี 2558” ในวนที่ 28 กนยายน 2554 จานวน 17 คน เคร่ืองมือที่ใชเป็ นแบบสอบ ซ่ึ งผู้วิจัยสังเคราะห์ข้ึนจากทฤษฎีทางด้านเจตคติและ พฤติกรรมของมนุษย์ และวิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิง พรรณนา
ผลการวิจัยพบว่ากลุ่มตวอย่างมีการรู้ขอมูลเกี่ยวกับ ขอตกลง ฯ โดยรวมอยู่ท่ีระดบปานกลาง เม่ือพิจารณา รายละเอียดพบว่าการรู้ขอมูลเชิงลึก (ไดแก่ รายละเอียดใน ขอตกลง ฯ และความ▇▇▇▇▇▇▇ของการดาเนินงาน) มีการรู้
Abstract
The aims of this descriptive research included: (1) to study the information cognition about the ASEAN Mutual Recognition Arrangement (MRA) on Engineering Services of Thai engineers and (2) to study the readiness of Thai engineers for dealing with such MRA. Samples, using the proposive sampling, included 17 professional engineers who attended in the seminar of the Consulting Engineers Association of Thailand, namely, “The opportunity of consulting engineers for going to the ASEAN Economic Community”. A questionnaire was conducted, through a research instrument, based on the theories of attitude and human behavior. Data was analyzed by using descriptive statistic.
The findings showed that the samples had the overall information cognition at moderate level. Examining in detail, it was found that the information cognition of in-depth
ขอมูลระดบ
ในปานกลางค่อนไปทางนอย โดยเฉพาะเร่ือง
elements (i.e., the detail of MRA and the progress of MRA
ความ▇▇▇▇▇▇ของการดาเนินงาน ส่วนในดานสภาพความ พร้อมสําหรับขอตกลง ฯ กลุ่มตวอย่างเห็นว่าสภาพความ พร้อมของท้งตนเองและประเทศไทยอยใู นระดบปานกลาง
จากผลการศึกษา▇▇▇▇▇▇ ผวู้ ิจยเสนอแนะใหร้ ัฐบาลหรือผู มีหน้าท่ีรับผิดชอบเผยแพร่ขอมูลเก่ียวกับรายละเอียดใน ขอตกลง ฯ และความ▇▇▇▇▇▇ของการดาเนินงานใหมากข้ึน
implementation) were moderately low, especially, the progress of MRA implementation. In case of the readiness for dealing with such MRA, the samples thought that the readiness of both themselves and Thailand were moderate. According to the result of this study, the authors propose that the Thai government and the relevant parties should publish more about the details and implementation
progress of MRA.
Keywords: AEC, MRA on Engineering Services, Information cognition, Readiness
RECEIVED 4 April, 2012
ACCEPTED 14 September, 2012
1. บทนํา
ระบบเศรษฐกิจ▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇ขบเคลื่อนดวยกระแสโลกาภิวตน
(ASEAN Community: AC) ในปี พ.ศ. 2563 ต่อมาในการ ประชุมสุดยอดอาเซียนคร้ังที่ 12 ณ เมืองเซบู ประเทศ
และความ▇▇▇▇▇▇ทางเทคโนโลยี ส่งผลใหการแข่งขนดาน
▇▇ ▇▇▇ปิ นส์ พ.ศ. 2550 ผูน
ําอาเซียนไดเห็นชอบที่จะเร่งรัด
เศรษฐกิจของโลกเป็ นไปอยางเขมขนและรุนแรง [1] และ อาจก่อใหเกิดภยทางดานเศรษฐกิจท่ีมีผลกระทบในวงกวาง ▇▇▇▇ วิกฤตตมยา▇▇▇ใน (พ.ศ. 2540) และวิกฤตแฮมเบอร์เกอร์
การจดต้งประชาคมอาเซียนเป็ นภายในปี พ.ศ. 2558 โดย ร่วมกนลง▇▇▇▇▇ใน▇▇▇▇▇▇เซบู (Cebu Concord) [6]
(พ.ศ. 2551) แนวทางสําคญท่ีประเทศต่าง ๆ ใชป้ ้ องกนและ แกไขปัญหาของภยดงกล่าว คือ การรวมตวกนให้มากข้ึน เพื่อสร้างอานาจต่อรองทางการคา และความ▇▇▇▇▇▇▇ทาง เศรษฐกิจใหกบกลุ่มประเทศของตน [1] [2] ▇▇▇▇ การรวมเป็ น
2002, Phnom Penh
ASEAN Summit #8
Accepted Idea of AEC
2003, Bali
ASEAN Summit #9
Declared to setting AC on 2020
2007, Cebu
ASEAN Summit #12
Accelerated AC on 2015 (Cebu Concord)
สหภาพยโรป (European Union: EU) ของกลุ่มประเทศใน ยุโรป การร่วมมือของกลุ่มประเทศในอเมริ กาเหนือผ่าน ข้อตกลงการค้า▇▇▇▇ อเมริ กาเหนือ (North America Free Trade Area: NAFTA) และความ▇▇▇▇▇▇รวมตวกนใหมาก ข้ึนของประเทศในกลุ่มอาเซียนเพื่อการเป็ นประชาคม
(Bali Concord II)
รูปที่ 1 พฒนาการของแนวคิดการจดต้งประชาคมเศรษฐกิจ อาเซียน
ประชาคมเศรษฐกิจอาเซียนเป็ นเสาความร่วมมือแรกท่ี
อาเซียนในปี พ.ศ. 2558
มีการรับรองแผนแม่บทหรือพิมพเขียวการจดต้ง
(ASEAN
อาเซียนหรือสมาคมประชาชาติแห่งเอเชียตะวนออก ▇▇▇▇▇▇▇▇ (ASEAN: Association of South East Asian
Economic Community Blueprint: AEC Blueprint) เม่ือการ ประชุมสุดยอดอาเซียนคร้ังท่ี 13 ในเดือนพฤศจิกายน พ.ศ.
Nations) ก่อต้งข้ึนเม่ือปี พ.ศ. 2510 ปัจจุบนประกอบดวย
2550 ที่ประเทศสิงคโปร์ โดยแผนแม่บทดงกล่าวไดก
าหนด
สมาชิก 10 ประเทศ ไดแก่ ไทย อินโดนีเซีย มาเลเซีย ▇▇ ▇▇▇ปิ นส์ สิงคโปร์ บรูไนดารุสซาลาม เวียดนาม ลาว พม่า
ลกษณะสาคญของประชาคมเศรษฐกิจอาเซียนไว้ 4 เรื่อง คือ
1) เป็ นตลาดเดียวและฐานการผลิตร่วม 2) เป็ น▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇มีขีด
และกมพูชา [3] ไดเห็นชอบแนวคิดการจดต้ง
“ประชาคม
ความ▇▇▇▇▇▇ในการแข่งขนดานเศรษฐกิจสูง 3) เป็ น▇▇▇▇▇▇▇
เศรษฐกิจอาเซียน” (ASEAN Economic Community: AEC) ในการประชุมสุดยอดอาเซียน (ASEAN Summit) คร้ังท่ี 8 ณ กรุงพนมเปญ ประเทศกมพชา พ.ศ. 2545 [4] และในการ
ที่พฒนาเศรษฐกิจอยาง▇▇▇▇▇▇▇ และ 4) เป็ น▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇ บูรณา การเขากบเศรษฐกิจโลกไดอยาง▇▇▇▇▇▇▇ [6]
องค์ประกอบของการเป็ นตลาดเดียวและฐานการผลิต
ประชุมสุดยอดอาเซียนคร้ังที่ 9 ณ เมืองบาหลี ประเทศ
ร่วมตาม AEC Blueprint ประกอบดวย 5 ▇▇▇▇▇▇▇▇คญ
ไดแก่ 1)
อินโดนีเซี ย พ.ศ. 2546 ผู้นําอาเซี ยนได้ร่วมลงนามใน
การเปิ ด▇▇▇▇ดานการคาสินคา
2) การเปิ ด▇▇▇▇ดานการบริการ
▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇อาเซียน ▇▇▇▇▇▇ 2 (Declaration of ASEAN Concord II) หรือ ▇▇▇▇▇▇บาหลี ▇▇▇▇▇▇ 2 (Bali Concord II) [5] โดยประกาศอยางเป็ นทางการที่จะจดต้งั ประชาคมเศรษฐกิจอาเซียนภายในปี พ.ศ. 2563 พร้อมท้งั ▇▇▇▇▇ความร่วมมืออีกสองดาน คือ ประชาคมการเมืองและ
3) การเปิ ด▇▇▇▇ดานการลงทุน 4) การเปิ ด▇▇▇▇▇▇▇มากข้ึนดานการ เคล่ือนยายเงินทุน และ 5) การเปิ ด▇▇▇▇ ดานการเคลื่อนยาย แรงงานฝี มือ โดยในการเปิ ด▇▇▇▇ดานการเคลื่อนยายแรงงาน ฝี มือน้ัน จะดําเนินงานภายใต้ข้อตกลงยอมรับร่ วมของ อาเซียน (ASEAN Mutul Recognition Arrangement) ท่ี▇▇▇▇▇
ความมน
▇▇ (ASEAN Political-Security Community) และ
ข้ึนเพื่อเป็ นเง่ือนไขการรับรอง▇▇▇▇▇บต
ิและอานวยความ
ประชาคมสังคมและวฒนธรรมอาเซียน (ASEAN Socio- สะดวกในการเคลื่อนย้ายแรงงานสําหรับวิชาชีพน้ัน ๆ
Cultural Community) รวมเป็ นสามเสาหลก
(three pillars)
โดยเฉพาะ
เพ่ือขยายความร่ วมมือสู่การเป็ น “ประชาคมอาเซียน”
วิศวกรรมสาร▇▇▇วิจยและพฒ▇▇ ▇▇ ▇▇▇ 23 ▇▇▇▇▇▇ 3 พ.ศ. 2555 RESEARCH AND DEVELOPMENT JOURNAL VOLUME 23 NO.3, 2012
สาขาวิชาชีพที่มีอาเซียนให้ความสาคญและมีการ▇▇▇▇▇ ขอตกลงยอมรับร่วมเป็ นสาขาวิชาชีพแรก คือ สาขาวิชาชีพ ดานวิศวกรรม ซ่ึงเป็ นสาขาวิชาชีพท่ีรองรับการพฒนาและ การขยายตวทางเศรษฐกิจของทุกประเทศในอาเซียนท้งใน ระยะส้ันและระยะยาว [7] การเปิ ด▇▇▇▇ดานการเคล่ือนยาย แรงงานในสาขาวิชาชีพดังกล่าว อาจส่ งผลกระทบท้ัง ทางบวกและทางลบต่อประเทศไทยในฐานะประเทศสมาชิก ของอาเซี ยนอย่างหลีกเลี่ยงไม่▇▇▇ ▇▇▇จําเป็ นอย่างยิ่งที่ ผูเกี่ยวของในทุกภาคส่วนจะตองให้ความสําคญ และเตรียม
2. ข้อตกลงยอมรับร่ วมของอาเซียนด้านการบริการ วชาชีพวศวกรรม
ปัจจุบนอาเซียนมีขอตกลงและกรอบขอตกลงยอมรับร่วมที่ สมาชิกทุกประเทศไดลงนามร่วมกนแลว 7 ▇▇▇▇▇ชาชีิ พ ไดแก่ 1) วิศวกรรรม 2) พยาบาล 3) ▇▇▇▇▇▇▇ 4) นกสารวจ
5) แพทย์ 6) ทนตแพทย์ และ 7) นกบญชี [7] โดยขอตกลง ยอมรับร่วมของอาเซียนดานการบริการวิชาชีพวิศวกรรม (ASEAN Mutual Recognition Arrangement on Engineering
Services) เป็ นขอตกลง ฯ แรกท่ีประเทศสมาชิกอาเซียนได
ความพร้อมเพ่ือรับมือกบความเปล่ียนแปลงที่เกิดข้ึน
การวิจัยน้ี▇▇▇▇▇ ▇หมายเพ่ือศึกษาการรับรู้ข้อมูลและ สภาพความพร้อมต่อขอตกลงยอมรับร่วมของอาเซียนดาน การบริ การวิชาชีพวิศวกรรมของวิศวกรไทย ซ่ึ งเป็ น ผูเกี่ยวของโดยตรงที่จะ▇▇▇▇ ▇▇▇▇กระทบจากการปฏิบติตาม
ลงนามร่วมกนในปี พ.ศ. 2548 ท่ีกรุงกวลาลมเปอร์ ประเทศ มาเลเซีย โดยมีวตถุประสงคเพื่อ 1) อานวยความสะดวกใน การเคลื่อนยายผประกอบวชาชีิ พดานบริการวศวกรรมิ และ
2) แลกเปลี่ยนขอมูลเพื่อ▇▇▇▇▇▇▇▇การปรับใชแนวปฏิบติ▇▇▇▇▇
ที่สุดดานมาตรฐานและ▇▇▇▇▇บติ [8] หลกการสําคญของ
ขอตกลงยอมรับร่วมของอาเซียนดงกล่าว ผลการศึกษา▇▇▇▇▇ ▇▇▇▇▇▇ใชเป็ นขอมูลสําหรับกระตุนใหว้ ิศวกรไทยไดตื่นตว ในศึกษาและติดตามขอ▇▇▇▇▇▇เก่ียวของกับขอตกลงยอมรับ ร่วมอาเซียนดานการบริการวิชาชีพวิศวกรรม อีกท้งยงเป็ น ประโยชน์ต่อรัฐบาลและผูมีหนาท่ีรับผิดชอบในการกาหนด แนวทางการเตรียมความพร้อมของประเทศไทยต่อไป
1.1 วตถุ▇▇▇▇▇▇▇ของงานวิจยั
งานวิจยน้ีมีวตถุประสงคหลก 2 ขอ ไดแก่ 1) ศึกษาการรู ขอมูลเก่ียวกับขอตกลงยอมรับร่วมของอาเซียนด้านการ บริการวิชาชีพวิศวกรรมของวิศวกรไทย และ 2) ศึกษา สภาพความพร้อมของวิศวกรไทยในการรับมือกบขอตกลง ยอมรับร่วมของอาเซียนดานการบริการวิชาชีพวิศวกรรม
ขอตกลง ฯ คือ เปิ ดให้วิศวกรท่ีมีคุณสมบัติตามเงื่อนไข ▇▇▇▇▇▇จดทะเบียนเป็ น “วิศวกรวิชาชีพอาเซียน” (ASEAN Charter Professional Engineer: ACPE) เพ่ือช่วยอานวยความ สะดวกในการขออนุญาตประกอบวิชาชีพในประเทศสมาชิก อาเซียนอื่น [9] โดยประเทศอาเซียนใดท่ีตองการเขาร่วม ขอตกลง ฯ น้ี จะตองแจงขอเขาร่วมอยางเป็ นทางการ [8]
2.1 ▇▇▇▇▇บตั ิและ▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇
ขอตกลงยอมรับร่วมของอาเซียนด้านการบริ การวิชาชีพ วิศวกรรม [8] ไดกาหนด▇▇▇▇▇บติของวศวกรที่ิ ▇▇▇▇▇▇จด ทะเบียนเป็ นวิศวกรอาเซียนไว้ 5 ขอ ประกอบดวย 1) จบ ▇▇▇▇▇▇ดานวิศวกรรมจากสถาบน▇▇▇▇▇ร้ ับการรับรอง 2) มี ใบอนุ ญาตประกอบอาชี พที่ ยังมี ผลในปั จจุ บัน 3) มี
ประสบการณ์การปฏิบติงานไม่นอยกวา่ 7 ปี หลงจากจบ
1.2 ขอบเขตและข้อจํากดของการวิจ
การศึกษา และตองรับผิดชอบในงานดานวิศวกรรมที่สําคญ
การวิจยคร้ังน้ีใชกลุ่มตวอย่างจากวิศวกรผูเขาร่วมสัมมนา
▇▇▇▇▇▇▇ 2 ปี 4) ปฏิบต
ิตามนโยบายการพฒนาวิชาชีพอยาง
เรื่อง “โอกาสวิศวกรที่ปรึกษาเพื่อกาวสู่ประชาคมเศรษฐกิจ
ต่อเน่ือง (Continuing Professional Development: CPD) ใน
อาเซียน ปี 2558” ซ่ึงจดโดยสมาคมวิศวกรท่ีปรึกษาแห่ง
ระดับ▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇ และ 5) ได้รับใบรับรองจากผูม
ีอํานาจ
ประเทศไทย (วปท.) ในวนที่ 28 กนยายน 2554
กากบดูแลดานวิชาชีพ (Professional Regulatory Authority: PRA) ในประเทศของตน
ผูท
ี่จดทะเบียนเป็ นวิศวกรวิชาชีพอาเซียนแลว
มี▇▇▇▇▇
ขอข้ึนทะเบียนเป็ น “วิศวกรวิชาชีพต่างด้าวจดทะเบียน”
(Registered Foreign Professional Engineer: RFPE) ในประเทศ และมีหนาท่ี้ ในการอานวยความสะดวก ตรวจสอบ และ
อาเซียนอ่ืน เพ่ือเคล่ือนยายไปทางานในประเทศน้น
ๆ โดย
พฒนางานดาน▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇
การทางานตองไม่เป็ นการประกอบวิชาชีพเพียงลาพง แต่
จะต้องร่ วมกับวิศวกรวิชาชีพใน▇▇▇▇▇▇▇▇ พร้อมท้ังต้อง 2.3 ความ▇▇▇▇▇▇▇ของการดํ้ าเนนงานิ
ปฏิบต
ิตามกฎหมายและ▇▇▇▇▇▇▇ของประเทศน้น ๆ
ปัจจุบันคณะกรรมการ▇▇▇▇▇▇งานด้านวิศวกรวิชาชีพ
อาเซียนได้มีการประชุมไปแลว 13 คร้ัง โดยคร้ังที่ 13
2.2 หน่วยงานและคณะกรรมการกากบดูแล
หน่วยงานสําคญในการกากบแลกลไกตามขอตกลงยอมรับ
ประชุมเม่ือวนที่ 21 กนยายน 2554 ที่ประเทศสิงคโปร์ [10]
ความ▇▇▇▇▇▇ของการดาเนินงานตามกรอบขอตกลง ฯ สรุป
ร่วมของอาเซี ยนด้านการบริ การวิชาชีพวิศวกรรม [8]
ไดด
งน้ี [11]
ประกอบดวย
1) ผูม
ีอานาจกากบดูแลดานวิชาชีพ (Professional
- มีประเทศที่แจงเขาร่วมขอตกลง ฯอยางเป็ นทางการแลว้
8 ประเทศ คือ ไทย อินโดนีเซีย มาเลเซีย ▇▇ ▇▇▇ปิ นส์
Regulatory Authority: PRA) เป็ นหน่วยงานภายในของแต่ ละประเทศซ่ึงมีหนาท่ีกากบดูแลการประกอบวิชาชีพบริการ วิศวกรรมในประเทศของตน ซ่ึงในประเทศไทยก็คือ “สภาวิศวกร” โดยข้อตกลง ฯ ได้กําหนดให้มีหน้าที่ พิจารณาคาขอและอนุญาตให้วิศวกรวิชาชีพอาเซียนจาก
สิงคโปร์ เวียดนาม ลาว และกมพชา
- มีประเทศท่ีแต่งต้งคณะกรรมการกากบดูแล (MC) แลว้
8 ประเทศ คือ ไทย อินโดนีเซีย มาเลเซีย ▇▇ ▇▇▇ปิ นส์ สิงคโปร์ เวียดนาม กมพชา และพม่า
- มีประเทศ▇▇▇▇▇▇รับการอนุมัติถอยแถลงการณ์ประเมิน
ประเทศอื่นเขามาทางานในฐานะวิศวกรวิชาชีพต่างดาวจด
(Assessment Statement) แลว
5 ประเทศ คือ อินโดนีเซีย
ทะเบียน พร้อมท้ังติดตามตรวจสอบและประเมินการ ประกอบวิชาชีพของวิศวกรวิชาชีพต่างด้าวจดทะเบียน
มาเลเซีย สิงคโปร์ เวียดนาม และไทย
- มีประเทศท่ีจดทะเบียน วิศวกรวิชาชีพอาเซียน (ACPE)
เหล่าน้น
แลว
4 ประเทศ คือ สิงคโปร์ (173 คน) มาเลเซีย (146
2) คณะกรรมการกากบดูแล (Monitoring Committee: MC) เป็ นหน่วยงานท่ีแต่ละประเทศจดต้งข้ึนมาโดยเฉพาะ เพื่อพฒนา ดําเนินการ และดูแลเก่ียวกับการจดทะเบียน วิศวกรวิชาชีพอาเซียนภายในประเทศของตน และเม่ือ
คน) อินโดนีเซีย (97 คน) และ เวียดนาม (9 คน) รวมมี วิศวกรวิชาชีพอาเซียนท่ีจดทะเบียนแลวท้งสิ้น 425 คน
- ยงไม่มีประเทศใดที่มีการเคล่ือนยายวิศวกรวิชาชีพ
อาเซียนในฐานะวิศวกรวิชาชีพต่างด้าวจดทะเบียน
ประเทศใดมีคณะกรรมการกากบดูแลแลว
หากตองการเริ่ม
(RFPE)
งานจดทะเบียน จะตองยน
ขออนุมต
ิถอยแถลงการณ์ประเมิน
(Assessment Statement) ซ่ึงเป็ นหลกเกณฑ์และ▇▇▇▇▇▇▇
3. กรอบความคดของการวจัย
ปฏิบต
ิในการประเมินความสอด▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇บต
ิของผทู
การวิจยน้ีไดน
าแนวคิดของทฤษฎีดานเจตคติ [12] [13] และ
จะเป็ นวิศวกรวิชาชีพอาเซียนในประเทศของตนเสียก่อน
กระบวนการเกิดพฤติกรรม [14] มาเป็ นสังเคราะห์เป็ นกลุ่ม
เมื่อไดร้ ับการอนุมต
ิแลวจึงจะเริ่มงานจดทะเบียนได
ตวแปรสําคญ
3 กลุ่มที่เช่ือมโยงระหว่างการรู้ขอมูลและ
3) คณะกรรมการ▇▇▇▇▇▇งานดานวิศวกรวิชาชีพ อาเซียน (ASEAN Charter Professional Engineer Coordinating Committee: ACPECC) เป็ นหน่วยงานในระดบอาเซียน ประกอบด้วยผู้▇▇▇▇▇▇▇▇▇รับมอบหมายหน่ึ งคนจาก คณะกรรมการกํากับดูแลของแต่ละประเทศ มีอํานาจ โดยตรงในการแต่งต้งและถอดถอนวิศวกรวิชาชีพอาเซียน
สภาพความพร้อมของวิศวกรไทย ประกอบดวย 1) ความรู้ หรือการรู้ขอมูล (information cognition) คือ การรับรู้ขอ▇▇▇ ▇▇▇เกี่ยวข้องกับข้อตกลง ฯ ได้แก่ กําหนดเวลาที่สําคัญ รายละเอียดในข้อตกลง ฯ และความ▇▇▇▇▇▇▇▇ของการ ดาเนินงาน 2) การประเมินค่า (evaluation) เป็ นการตีความ เกี่ยวกบผลกระทบ ผลดี/โอกาส และผลเสีย/ภยคุกคามที่ตน
จะไดร้ ับจากขอตกลง ฯ และ 3) การตอบ▇▇▇▇และความ พร้อม (response and readiness) ที่มีต่อขอตกลง ฯ โดย ตีความจากความสนใจติดตามข่าวสารขอมูล การเตรี ยม ความพร้อม และการประเมินความพร้อมของตนเองของ ผูให้ขอมูล นอกจากน้นั ภูมิหลงของบุคคล (personal background) ก็เป็ นตวแปรกลุ่มหน่ึง▇▇▇▇▇▇ส่งผลให้การรู้ ขอมูลและสภาพความพร้อมของผใ้ หขอมูลแตละคนมี่ ความ
แตกต่างกน และเม่ื▇▇▇▇วแปรท้งหมดมารวมเขาดวยกนจะ
เก่ียวกับผลกระทบและสภาพความพร้ อมสําหรับข้อตกลง ยอมรับร่ วมของอาเซียนด้านการบริ การวิชาชีพวิศวกรรม เป็ นคาถามแบบประเมินค่า 5 ระดับ (Likert scale) ประกอบดวย 2 ส่วน คือ ความคิดเห็นเกี่ยวกบผลกระทบ และความคิดเห็นเกี่ยวกบสภาพความพร้อม
การเก็บรวบรวมขอมูลคร้ังน้ีมีผูให้ความร่วมมือตอบ แบบสอบถามอย่าง▇▇▇▇▇▇▇จานวน 20 คน จากผูเขาร่วม สัมมนาท้งสิ้น 35 คน ซ่ึงผวู้ ิจยคดเอาเฉพาะแบบสอบถาม▇▇▇
▇▇กลุ่มตวแปรในการศึกษาท้ง 4 กลุ่ม ดงรูปท่ี 2
ตอบโดยผูประกอบวิชาชีพวิศวกรจานวน 17 ชุด มา วิเคราะห์ขอมูลดวยสถิติเชิงพรรณนา (ร้อยละ ค่าเฉ▇▇▇ย และ ค่าเบ่ียง▇▇▇มาตรฐาน)
ตารางท่ี 1 คาถามเพื่อวดระดบการรู้ขอมูลเกี่ยวกบขอตกลง ฯ
ชุดคําถาม จํานวนข้อ
ปี ที่ลงนามขอตกลง ฯ 1
ปี ที่กาหนดใหใชข้ อตกลง ฯ อยาง▇▇▇▇▇▇▇ 1
รายละเอียดในข้อตกลง ฯ
- ▇▇▇▇▇บตั ิและ▇▇▇▇▇ของวิศวกรวิชาชีพอาเซียน 3
- หน่วยงานและคณะกรรมการกากบดูแล 3
ความ▇▇▇▇▇▇ในการปฏิบตั ิตามขอตกลง ฯ 2
รวมจํานวนข้อ 10
การประเมินค่า
- ผลกระทบ
- ผลดี/โอกาส
- ผลเสีย/ภยคุกคาม
การรู้ข้อมูล
- กาหนดเวลา▇▇▇▇▇คญั
- รายละเอียดในขอตกลง ฯ
- ความ▇▇▇▇▇▇▇
การตอบ▇▇▇▇ และความพรอม
- ความสนใจข่าวสารขอมูล
- การเตรียมพร้อม
- ความพร้อม
การรู้ข้อมูลและ สภาพความพร้อม ต่อข้อตกลง ฯ
ภูมิหลงั ของบุคคล
- เพศ
- อายุ
- การศึกษา
- สาขาดาน วิศวกรรม
- ประสบการณ์
- หน่วยงาน
- ▇▇▇▇▇▇▇
5. ผลการวจัย
รูปที่ 2 กรอบแนวคิดของการวิจย
(conceptual framework)
กลุ่มตวอย่างส่วนใหญ่เป็ นเพศชาย (ร้อยละ 88.2) มีอายุ ระหวาง 31-50 ปี (ร้อยละ 58.8) การศึกษาระดบ▇▇▇▇▇▇โท (ร้อยละ 58.8) เป็ นวิศวกรสาขาวิศวกรรมโยธาและ
4. วธีการวจ
การวิจยเชิงพรรณนา (descriptive research) คร้ังน้ี มีหน่วย วิเคราะห์ (unit of analysis) ในระดบบุคคล คือ ผประกอบ วิชาชีพวิศวกร โดยเลือกตวอย่างแบบเจาะจง (proposive sampling) จากวิศวกรผูเขาร่วมสัมมนา “โอกาสวิศวกรที่ ปรึกษาเพื่อกาวสู่ประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน ปี 2558” ซ่ึง จดโดยสมาคมวิศวกรที่ปรึกษาแห่งประเทศไทย (วปท.) ใน วนท่ี 28 กนยายน 2554
เครื่องมือท่ีใชเป็ นแบบสอบถามแบ่งเป็ น 3 ตอน ไดแก่
1) ข้อมูลส่วนบุคคล เป็ นคาถามแบบใหเลือกตอบ 2) การรู้ ข้อมูลเกี่ยวกับข้อตกลงยอมรั บร่ วมของอาเซียนด้านการ บริ การวิชาชี พวิศวกรรม เป็ นคําถามแบบถูกผิด ซ่ึ งมี รายละเอียดของชุดคาถามดงตารางที่ 1 และ 3) ความคิดเห็น
วิศวกรรมไฟฟ้ าในอัตราส่ วนเท่ากัน (ร้อยละ 29.4) ประสบการณ์การทางานมากกว่า 10 ปี (ร้อยละ 82.0) ทางานในบริษทออกแบบ/ท่ีปรึกษา (ร้อยละ 94.1) และ▇▇ ▇▇▇▇ทางานอยใู นภาคกลาง (ร้อยละ 88.2)
ด้านการรู้ข้อมูลเก่ียวกับข้อตกลงยอมรับร่ วมของ อาเซียนด้านการบริ การวิชาชีพวิศวกรรม กลุ่มตัวอย่างรู้ ข้อมูลโดยรวมในระดับปานกลาง (ร้อยละ 43.5) เม่ือ พิจารณารายละเอียดพบว่า รู้ขอ▇▇▇▇▇▇ท่ีสุดในเรื่องปี ท่ีให้ นากรอบข้อตกลง ฯ ไปใช้อย่าง▇▇▇▇▇▇▇ โดยมีการรู้ขอมูล ในระดบมาก (ร้อยละ 82.4) รองลงมาคือ เรื่องคุณสมบัติ และ▇▇▇▇▇ของวิศวกรวิชาชีพอาเซียน และเร่ืองหน่วยงานและ คณะกรรมการกากับดูแล มีการรู้ขอมูลในระดบปานกลาง (ร้อยละ 43.1 เท่ากน) ส่วนเรื่องที่รู้ขอมูลน้อยท่ีสุดสอง
ลาดบสุดทาย คือ เรื่องความ▇▇▇▇▇▇▇▇ของการดาเนินงาน มี การรู้ขอมูลในระดบปานกลาง (ร้อยละ 38.2) และเร่ืองปี ท่ี จัดทาข้อตกลง มีการรู้ขอมูลในระดับน้อย (ร้อยละ 17.7) รายละเอียดดงตารางที่ 2
ความคิดเห็นเก่ียวกบผลกระทบและสภาพความพร้อม สําหรับขอตกลงยอมรับร่วมของอาเซียนด้านการบริการ วิชาชีพวิศวกรรม มีผลการศึกษาดงน้ี (รายละเอียดดงตาราง ที่ 3)
- ความคิดเห็นเกี่ยวกับผลกระทบ พบว่ากลุ่มตวอย่าง ส่วนใหญ่เห็นว่าตนเองจะ▇▇▇▇ ▇▇▇▇กระทบจากขอตกลง ฯ ในระดบปานกลาง (x¯= 3.25, SD = 0.86) โดยเห็นวาจะเป็ น ผลดีหรือโอกาสต่อตนเองในระดบมาก (x¯= 3.68, SD = 0.79) และเป็ นผลเสียหรือภยคุกคามต่อตนเองในระดบปาน กลาง (x¯= 2.81, SD = 0.83)
ตารางท่ี 2 การรู้ขอมูลเกี่ยวกบขอตกลง ฯ ของกลุ่มตวอยาง
(17 คน)
- ความสนใจติดตามขอมูลข่าวสาร 3.00 1.12 ปานกลาง
- การเตรียมความพร้อมของตนเอง 3.35 1.00 ปานกลาง
- ความพร้อมของตนเอง 3.29 0.77 ปานกลาง
สภาพความพร้ อมของประเทศไทย
- การเตรียมความพร้อมของประเทศไทย 2.94 1.06 ปานกลาง
- ความพร้อมของประเทศไทย 2.94 1.03 ปานกลาง
หมายเหตุ 1.00 – 1.50 หมายถึง น▇▇▇▇▇สุด
1.51 – 2.50 หมายถึง นอย
2.51 – 3.50 หมายถึง ปานกลาง
3.51 – 4.50 หมายถึง มาก
4.51 – 5.00 หมายถึง มากท่ีสุด
- ความคิดเห็นเก่ียวกับสภาพความพร้ อม พบว่ากลุ่ม ตัวอย่างส่ วนใหญ่มีความสนใจติดตามข้อมูลข่าวสาร เก่ียวกบขอตกลง ฯ ในระดบปานกลาง (x¯= 3.00, SD = 1.12) มีการเตรียมความพร้อมในระดบปานกลาง (x¯= 3.35, SD = 1.00) และเห็นวาตนเองมีความพร้อมสาหรับขอตกลง ฯ ในระดบปานกลาง (x¯= 3.29, SD = 0.77) ส่วนในเร่ือง
ที่ตอบถูก | แปลผล | |
ปี ที่ลงนามขอตกลง ฯ | 17.7 | นอย |
ปี ท่ีกาหนดใหใชข้ อตกลง ฯ อยาง▇▇▇▇▇▇▇ | 82.4 | มาก |
รายละเอียดในข้อตกลง ฯ |
ชุดคําถาม ร้อยละ
ระดบการ
สภาพความพร้อมของประเทศไทย กลุ่มตวอย่างส่วนใหญ่ เห็นว่ารัฐบาลไทยและหน่วยงานท่ีเกี่ยวของมีการเตรี ยม
ความพร้อมอยใู นระดบปานกลาง (x¯= 2.94, SD = 1.06)
- คุณสมบัติและ▇▇ ▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇ ▇▇▇▇▇▇▇
43.1 ปานกลาง
และมองวาประเทศไทยมีความพร้อมสาหรับขอตกลง ฯ ใน ระดบปานกลาง (x¯= 2.94, SD = 1.03)
- หน่วยงานและคณะกรรมการกากบดูแล 43.1 ปานกลาง
ความ▇▇▇▇▇▇ในการปฏิบตั ิตามขอตกลง ฯ 38.2 ปานกลาง
6. สรุปผลการวจ
ยและข้อเสนอแนะ
รวม
(ถ่วงน้าหนกตามจานวนขอของแต่ละชุดคาถาม)
43.5 ปานกลาง
ผลการวิจยช้ีให้เห็นว่า กลุ่มตวอย่างที่ศึกษารู้ขอมูลเกี่ยวกบั ขอตกลงยอมรับร่วมของอาเซียนด้านการบริ การวิชาชีพ
หมายเหตุ ร้อยละ 0.0 – 33.3 หมายถึง น▇▇
▇▇▇▇ละ 33.3 – 66.6 หมายถึง ปานกลาง
ร้อยละ 66.7 – 100.0 หมายถึง มาก
วิศวกรรมในระดบปานกลาง (ร้อยละ 43.5) โดยเร่ืองท่ีรู้ ขอ▇▇▇▇▇▇ท่ีสุด คือ ปี ท่ีกาหนดใหนาขอตกลง ฯ ไปใชอยาง
▇▇▇▇▇▇▇ ▇▇ระดบการรู้มูล▇▇▇▇▇▇ระดบมาก (ร้อยละ 82.4) ซึ่ง
ตารางท่ี 3 ความคิดเห็นเก่ียวกบผลกระทบจากขอตกลง ฯ ของกลุ่มตวอยาง (17 คน)
อาจเป็ นเพราะสื่อต่าง ๆ นาเสนอขอ▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇มากเก่ียวกบั กาหนดการท่ีประเทศไทยและประเทศสมาชิกของอาเซียน
ประเด็นความคิดเห็น ค่าเฉลี่ย
(x¯)
ผลกระทบ (การประเมินค่า)
ค่าเบ่ียง▇▇▇ มาตรฐาน (SD)
ระดบการ แปลผล
จะรวมตวกนเป็ นประชาคมเศรษฐกิจอาเซียนอยาง▇▇▇▇▇▇▇
ในปี พ.ศ. 2558 ส่วนขอมูลเชิงลึก ได้แก่ รายละเอียดใน
ขอตกลง ฯ และความ▇▇▇▇▇▇▇ของการดาเนินงาน พบว่ามี การรู้ขอมูลในระดบปานกลางค่อนไปทางนอย โดยเฉพาะ
- ผลกระทบที่ตนเองจะไดร้ ับ 3.25 0.86 ปานกลาง
- ผลดีหรือโอกาสต่อตนเอง 3.68 0.79 มาก
- ผลเสียหรือภยคุกคามต่อตนเอง 2.81 0.83 ปานกลาง
สภาพความพร้อม
สภาพความพร้ อมของตนเอง (การตอบ▇▇▇▇)
เร่ืองความ▇▇▇▇▇▇ของการดาเนินงาน กลุ่มตวอย่างตอบ คาถามไดเพียงร้อยละ 38 เท่าน้นั
สําหรับสภาพความพร้อมในการรับมือกบขอตกลง ฯ กลุ่มตวอย่างมีความคิดเห็นว่าตนเองมีการเตรียมการและมี ความพร้อมในระดบปานกลาง และเห็นว่าประเทศไทยมี เตรียมการและความพร้อมในระดบปานกลาง▇▇▇▇เดียวกนั แต่หากพิจารณาค่าคะแนนเฉ▇▇▇ยจะพบว่า กลุ่มตัวอย่าง ประเมินสภาพความพร้อมของตนเองสูงกว่าความพร้อม ของประเทศไทย ซ่ึงอาจเป็ นเพราะกลุ่มตวอย่างรู้ขอมูลใน เรื่องความ▇▇▇▇▇▇ของการดาเนินงานของประเทศไทยน▇▇ ▇▇▇ให้คะแนนสภาพความพร้อมของประเทศนอยกว่าความ พร้อมของตนเอง
สิ่งที่คนพบ▇▇▇▇▇เติมนอกเหนือจากวตถุ▇▇▇▇▇▇▇หลกั คือ กลุ่มตวอยางมีความคิดเห็นวาขอตกลงจะมีผลกระทบต่อ ตนเองในระดับปานกลาง โดยเห็นว่าเป็ นผลดีมากกว่า ผลเสีย (ผลดีมีระดบมาก และผลเสียมีระดบปานกลาง) หาก พิจารณาในเชิงบวกก็นบว่าเป็ น▇▇▇▇▇▇▇▇ เนื่องจากบ่ง▇▇▇▇▇▇กลุ่ม ตวอยางมีเจตคติ▇▇▇▇▇ต่อขอตกลง ซ่ึงตามทฤษฎีความสัมพนธ์ ระหว่างเจตคติกบพฤติกรรม เม่ือเจตคติเป็ นบวก แนวโน้ม ของพฤติกรรมกจะมีโอกาสเป็ นบวกสูง [15]
อยางไรก็ตาม การวิจยน้ีเป็ นศึกษากลุ่มตวอยางเฉพาะ ซ่ึงมีจํานวนน้อย อีก▇▇▇▇▇▇เป็ นกลุ่มวิศวกร▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇ให้ ความสําคญกบจากการเขาร่วมเป็ นประชาคมอาเซียนของ ประเทศไทย เพราะเป็ นผูเขาร่วมสัมมนาในหัวขอ “โอกาส วิศวกรท่ีปรึกษาเพื่อก้าวสู่ประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน ปี 2558” ซ่ึงมีการเก็บค่าลงทะเบียน จึงไม่▇▇▇▇▇▇ตีความไป ถึงวิศวกรไทยในวงกวางได้
ขอเสนอแนะที่ผวู้ ิจยไดโดยตรงจากผลของการศึกษาน้ี คือ รัฐบาลหรือหรือผ▇▇▇ ▇บผิดชอบควรเผยแพร่▇▇▇▇▇สัมพนธ
ตนเองให้สอด▇▇▇▇กบบริบทใหม่ซ่ึงกาลงจะมาถึงในอีก ▇▇▇▇▇▇ปี ขางหนา้
7. กตติกรรมประกาศ ขอขอบคุณสมาคมวิศวกรท่ีปรึกษาแห่งประเทศไทย (วปท.) ท่ีให้ความอนุเคราะห์และความร่วมมือในการเก็บรวบรวม ขอมูลการวิจยั
เอกสารอ้างองิ
[1] ▇▇▇▇▇▇▇ ▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇▇ และ▇▇▇▇▇▇ ใจบริ สุทธ์ิ, “ความเป็ นไปได้และข้อจํากัดของการสร้างประชาคม เศรษฐกิจตะวันออก”, วารสารเอเชียตะวันออกศึกษา, Vol.14, No.1, มีนาคม-ตุลาคม 2552, หนา 19-40.
[2] กรมเจรจาการคาระหวางประเทศ, “ASEAN Economic Community: ประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน” [ออนไลน์], 2551, คนเม่ือ 21 มิถุนายน 2554, จาก http://www.thaifta.com/thaifta/ Portals/0/aec_bookth.pdf
[3] ASEAN Secretariat, “About ASEAN: Overview” [Online], [n.d.], Retrieved October 20, 2011, from http:// www.aseansec.org/about_ASEAN.html
[4] Hew, D. and Soesastro, H., “Realizing the ASEAN Economic Community by 2020: ISEAS and ASEAN-ISIS Approaches”, ASEAN Economic Bulletin, Vol.20, No.3, December 2003, pp 292-296.
[5] ไพศาล หรูพาณิชยก์ ิจ, “เอเชียตะวนออก บนเสร้าทางสู่ การเป็ นประชาคม”, กรุงเทพ: มหาวิทยาลยธรรมศาสตร์,
2553, หนา 41-43.
ขอมูลและความกาวหน้าในการดาเนินงานเกี่ยวกบกรอบ ข้อตกลงให้มากข้ึน โดยใช้ส่ือหรื อช่องทางที่ผูเก่ียวของ สามารถเขาถึงไดง้ ่าย พร้อมท้งออกแบบเน้ือหาและรูปแบบ การนาเสนอใหง้ ่ายต่อการทาความเขาใจ
นอกจากน้ัน การวิจยน้ียงเป็ นการศึกษาในภาพกวาง หากจะมีการวิจยต่อไป ควรศึกษาในประเด็นเชิงลึกมากข้ึน เช่น วิศวกรไทยควรเตรี ยมความพร้อมอย่างไร และ รายละเอียดของผลกระทบท่ีวิศวกรไทยอาจได้รับจาก ขอตกลง ฯ ดงกล่าวท้งในทางบวกและทางลบ ท้งน้ีเพ่ือให้ วิศวกรไทยมีขอมูลสําหรับเป็ นแนวทางในการปรับปรุ ง
[6] ASEAN Secretariat, “ASEAN Economic Community Blueprint” [Online], Jakarta: ASEAN Secretariat, January 2008.
[7] นิโลบล ปางลีลาศ, “เคล่ือนยายแรงงานวิชาชีพเขาสู่ ตลาดอาเซียนอย่างเสรี : โอกาสและผลกระทบต่อไทย” [ออนไลน์], [ม.ป.ป.], คนเมื่อ 26 ธันวาคม 2554, จาก http://www.itd.or.th/articles
[8] “ASEAN Mutual Recognition Arrangement on Engineering Services” [Online], 2005, Retrieved June 21, 2011, from http://www.thaifta.com/trade/ascorner/
asser_11.pdf
[9] “ขอตกลงยอมรับร่วมของอาเซียนดานบริการวิศวกรรม” [ออนไลน์], [ม.ป.ป.], คนเมื่อ 21 มิถุนายน 2554, จาก http://www.thaifta.com/trade/ascorner/assen_doc19.pdf
[10] ASEAN Charter Professional Engineer Coordinating Committee, “Current Registered Engineers on the Database” [Online], [n.d.] Retrieved February 10, 2012, from http:// www.acpecc.net/list.php?module=home
[11] ASEAN Charter Professional Engineer Coordinating Committee, “ASEAN MRA on Engineering Services” [Online], [n.d.] Retrieved February 10, 2012, from http:// www.acpecc.net/list.php?module=mra
[12] Myers, D.G., “Social Psychology”, 8th ed., New York
: McGraw Hill, 2005, pp 134.
[13] Taylor, S.E., Peplau, L.A. and Sear, D.O., “Social Psychology”, 12th ed., New Jersey : Pearson Education, 2006, pp 134.
[14] Hutchison, E.D., “Dimensions of Human Behavior: Person and Environment”. USA : Pine Forge Press, 1999.
[15] Fisbein, M., & Ajzen, I. “Understanding attitudes and
predicting social behavior”. Englewood Cliffs, NJ: Prentice- Hall. 1980.